Wszystko o Oscarach – rekordziści i wyjątkowi laureaci

0

Najmłodszą laureatką Oscara była sześciolatka, w 1944 roku o statuetkę walczył film o Marii Skłodowskiej-Curie, a w 2010 roku po raz pierwszy nagrodę za reżyserię przyznano kobiecie – to niektóre z ciekawostek związanych z Oscarami.

87th Academy Awards - preparationsOscary (ang. Oscars lub Academy Awards), doroczne nagrody przyznawane przez amerykańską Akademię Filmową (Academy of Motion Picture Arts and Sciences), po raz pierwszy wręczono 1929 r. Akademia, licząca obecnie ok. 6 tys. członków, powstała w 1927 r. Wśród założycieli byli współtwórcy wytwórni filmowych, które rozpoczęły działalność w USA kilka lat wcześniej: Louis B. Mayer – urodzony w Mińsku Litewskim współwłaściciel wytwórni Metro-Goldwyn-Mayer i Harry Warner z wytwórni Warner Bros, urodzony w Krasnosielcu na Mazowszu.

Pierwszą produkcją uhonorowaną Oscarem w kategorii najlepszy film był film niemy, wojenny melodramat “Skrzydła” w reż. Williama A. Wellmana, opowieść o pilotach amerykańskich sił po- wietrznych i zakochanych w nich kobietach.

Oscara w kategorii główna rola męska jako pierwszy otrzymał urodzony w Szwajcarii aktor Emil Jannings, za dwie role: w “Ostatnim rozkazie” Josefa von Sternberga i “The Way of All Flesh” Vic- tora Fleminga.

Pierwszą laureatką Oscara w kategorii główna rola kobieca by- ła Amerykanka Janet Gaynor, nagrodzona łącznie za trzy kreacje, w filmach: “Siódme niebo” (reż. Frank Borzage), “Street Angel” (reż. Frank Borzage) i “Wschód słońca” (reż. F.W. Murnau).

Oscara w kategorii reżyseria przyznano w 1929 r. oddzielnie za film dramatyczny i komediowy. Za najlepszego reżysera dramatu uznany został Frank Borzage (“Siódme niebo”), a za najlep- szego reżysera komedii Lewis Milestone (“Two Arabian Knights”).

Liczba kategorii wraz z kolejnymi galami rozdania nagród zwiększała się. W 1935 r. dodano np. kategorie montaż, muzyka i najlepsza piosenka, w 1937 r. – aktor drugoplanowy i aktorka dru- goplanowa, w 1940 r. – efekty specjalne, a w 1956 r. – obraz niean- glojęzyczny.

Zwyczaj prezentowania wyników oscarowego głosowania w ostatniej chwili, po dostarczeniu ich na scenę w zabezpieczonej kopercie, wprowadzono w 1941 r.

Produkcjami, które na przestrzeni lat zdobywały Oscary w kategorii pełnometrażowy film fabularny, były m.in.: “Ich noce” Franka Capry (1935), “Przeminęło z wiatrem” Victora Fleminga (1940), “Casablanca” Michaela Curtiza (1944, wśród nominowanych był wówczas film o polskiej noblistce, “Madame Curie”, produkcja amerykańska w reżyserii Mervyna LeRoya, pochodząca z wytwórni Metro-Goldwyn-Mayer, rolę Skłodowskiej-Curie zagrała Greer Garson), “Na nabrzeżach” Elii Kaza- na (1955), “Garsoniera” Billy’ego Wildera (1961), “Dźwięki muzyki” Roberta Wise’a (1966), “Ojciec chrzestny” Francisa Forda Cop- poli (1973), “Amadeusz” Milosza Formana (1985), “Pluton” Olivera Stone’a (1987), “Ostatni cesarz” Bernardo Bertolucciego (1988), “Tańczący z wilkami” Kevina Costnera (1991), “Lista Schindlera” Stevena Spielberga (1994), “Titanic” Jamesa Camerona (1998), “American Beauty” Sama Mendesa (2000), “Gladiator” Ridleya Scotta (2001), “Władca Pierścieni: Powrót Króla” Pete- ra Jacksona (2004), “Slumdog, milioner z ulicy” Danny’ego Boyle’a i Loveleen Tandan (2009), “Jak zostać królem” Toma Hoopera (2011).

Do rekordzistów pod względem łącznej liczby nagród za film należą “Ben Hur”, “Titanic” i “Władca Pierścieni: Powrót Króla” – za każdy, w różnych kategoriach, przyznano po 11 statuetek.

Najmłodszy laureat Oscara to aktorka Shirley Temple, która w 1934 r., jako sześciolatka, otrzymała od akademii nagrodę specjalną “za wspaniały wkład w rozwój kina”. W wieku 10 lat Oscara w kategorii aktorka drugoplanowa, za rolę w filmie “Papierowy księżyc” (1974), zdobyła Tatum O’Neal. Jako 11-latka laureatką Oscara została Anna Paquin – statuetkę przyznano jej wówczas za drugoplanową rolę w “Fortepianie” w reż. Jane Campion (1994).

Do najmłodszych aktorów, którym przyznano nominacje do Oscara należą z kolei: 8-letni Justin Henry (za rolę w “Sprawie Kramerów”, 1980), 10-letnia Mary Badham (za rolę w filmie “Zabić drozda”, 1963) i 10-letnia Abigail Breslin (za rolę w filmie “Mała miss”, 2007). Jako 11-latek o Oscara walczył Haley Joel Osment, którego nominowano do nagrody – w kategorii aktor drugoplanowy – za rolę w filmie “Szósty zmysł”, gdzie wystąpił u boku Bruce’a Willisa (2000). W 2008 r. nominację do Oscara otrzymała 13-letnia wówczas Saoirse Ronan – za drugoplanową rolę w dramacie “Pokuta” Joe Wrighta. O rok starsza od niej była Jodie Fo- ster, gdy w 1977 r., jako 14-latka, zdobywała nominację do nagrody amerykańskiej Akademii Filmowej za swoją głośną drugoplanową rolę – młodocianej prostytutki Iris – w “Taksówkarzu” Martina Scorsese.

Pierwsza czarnoskóra aktorka nagrodzona Oscarem to Hattie McDaniel, uhonorowana w 1940 r. za drugoplanową rolę w “Przeminęło z wiatrem”, gdzie wcielała się w postać Mammy. Pierwszym czarnoskórym aktorem uhonorowanym Oscarem był natomiast Sidney Poitier, nagrodzony za główną rolę w “Polnych liliach” w 1964 r.

Pierwsza kobieta, której przyznano Oscara za reżyserię, to nagrodzona w 2010 r. za film “The Hurt Locker. W pułapce wojny” Kathryn Bigelow.

•••

Słynni laureaci i oscarowi rekordziści

Vivien Leigh, Clark Gable, Marlon Brando, John Wayne oraz oscarowi rekordziści Meryl Streep i Jack Nicholson – m.in. ci aktorzy są na listach nagrodzonych złotymi statuetkami lub nominowanych do nagród amerykańskiej Akademii Filmowej na przestrzeni lat.

Vivien Leigh, która wcieliła się w Scarlett O’Harę w “Przeminęło z wiatrem” Victora Fleminga, to jedna z pierwszych słynnych aktorek uhonorowanych Oscarem w kategorii główna rola żeńska. Statuetkę przyznano jej w 1940 r. na 12. w historii gali Oscarów, w hotelu Ambassador w Los Angeles. Leigh pokonała m.in. Gretę Garbo (nominowaną za rolę w “Ninoczce”) i Bette Davis (nominacja za rolę w “Dark Victory”).

Oscara w 1940 r. przyznano także Hattie McDaniel – w kategorii drugoplanowa rola kobieca – która w “Przeminęło z wiatrem” grała Mammy, gospodynię w Tarze i opiekunkę Scarlett. McDaniel była pierwszą czarnoskórą aktorką nagrodzoną Oscarem.

Pictures-Oscar-Winners

Clarka Gable’a za rolę Rhetta Butlera nominowano w kategorii główna rola męska. W ostatecznej rozgrywce o statuetkę przegrał z Robertem Donatem, którego akademia doceniła za występ w filmie “Żegnaj, Chips”. Gable miał już wtedy w dorobku jednego (i jak się później okazało, jedynego) Oscara; przyznano mu go pięć lat wcześniej za rolę w “Ich nocach” Franka Capry.

Marlon Brando do Oscara nominowany był ośmiokrotnie, m.in. za role Stanleya Kowalskiego w “Tramwaju zwanym pożądaniem” Elii Kazana i Paula w “Ostatnim tangu w Paryżu” Bernardo Berto- lucciego. Oscara przyznano mu dwa razy – za postaci Terry’ego Malloya w “Na nabrzeżach” Kazana (1955) i Vito Corleone w “Ojcu chrzestnym” Francisa Forda Coppoli (1973). Brando odmówił przy- jęcia Oscara za rolę w “Ojcu chrzestnym” na znak protestu przeciw, jak tłumaczył, dyskryminacji Indian w USA.

Al Pacino, który w trylogii “Ojciec chrzestny” wcielał się w Michaela Corleone, otrzymał “tylko” nominacje do Oscara: za część pierwszą – w kategorii aktor drugoplanowy (1973), a za część drugą – w kategorii główna rola męska (1974). W 1973 roku, gdy o Oscary walczył pierwszy film z cyklu “Ojciec chrzestny”, do nagrody w kategorii aktor drugoplanowy nominowani byli: Al Pacino – za rolę Michaela, James Caan – filmowy Sonny, Robert Duvall – za rolę Toma Hagena, oraz Eddie Albert, nominowany za występ w filmie “Kid Złamane Serce”. Wszystkich pokonał Joel Grey, zdobywając statuetkę za kreację w “Kabarecie” Boba Fosse’a.

Wśród laureatów Oscarów znalazł się też m.in. John Wayne, aktor uznany przez widzów za “symbol prawego i sprawiedliwego Amerykanina-patrioty”. Uhonorowano go statuetką w 1970 r. za występ w westernie Henry’ego Hathawaya “Prawdziwe męstwo”. Grał szeryfa Roostera Cogburna, wynajętego przez nastoletnią Mattie Ross, aby schwytał zabójcę ojca dziewczynki. Wcześniej Wayne’owi przyznano dwie nominacje do Oscara: za role w “Piaskach Iwo Jimy” (1950) i “The Alamo” (1961).

W gronie nagradzanych Oscarami na przestrzeni lat znaleźli się też m.in.: Ingrid Bergman (rola w “Gasnącym płomieniu”, 1945), Humphrey Bogart (“Afrykańska królowa”, 1952), Gary Cooper (“W samo południe”, 1953), Audrey Hepburn (“Rzymskie wakacje”, 1954), Gregory Peck (“Zabić drozda”, 1963), Diane Keaton (“Annie Hall”, 1978), Dustin Hoffman (“Sprawa Kramerów”, 1980), Robert De Niro (“Wściekły byk”, 1981), Michael Douglas (“Wall Street”, 1988), Kathy Bates (“Misery”, 1991), Anthony Hopkins (“Milczenie owiec”, 1992), Tom Hanks (“Filadelfia”, 1994; “Forrest Gump”, 1995), Kevin Spacey (“American Beauty”, 2000), Russell Crowe (“Gladiator”, 2001), Julia Roberts (“Erin Brockovich”, 2001), Helen Mirren (“Królowa”, 2007).

Do rekordzistów pod względem liczby nominacji należą Jack Nicholson, którego do Oscara nominowano 12 razy, a w trzech przypadkach zakończyło się to przyznaniem statuetki (za pierw- szoplanowe role w “Locie nad kukułczym gniazdem” w 1976 r. i “Lepiej być nie może” 1998 r. oraz za drugoplanową rolę w “Czułych słówkach” w 1984 r.) i Meryl Streep, laureatka trzech Oscarów (za drugoplanową rolę w “Sprawie Kramerów” w 1980 r. oraz pierwszo- planowe role w “Wyborze Zofii” w 1983 r. i “Żelaznej damie” w 2012 r.), do nagrody amerykańskiej Akademii Filmowej nominowana 19 razy. W tym roku Streep otrzymała nominację w kategorii aktorka drugoplanowa za występ w “Tajemnicach lasu” Roba Marshalla.

 

Poleć:

O Autorze:

PAP

PAP to największa agencja informacyjna w Polsce. Zbiera, opracowuje i przekazuje obiektywne i wszechstronne informacje z kraju i zagranicy. Przez całą dobę, 7 dni w tygodniu 250 dziennikarzy i 40 fotoreporterów przygotowuje serwisy informacyjne, z których korzystają media, instytucje, urzędy państwowe i przedsiębiorcy.

skomentuj

Home | Direct | Dashboard | About us

Unless otherwise noted our website is using photographs from FreeDigitalPhotos.net and Wikipedia under their respective licenses

Copyright © 2015. All Rights Reserved.