Orlętom Lwowskim – Orlęta

0

Z cyklu: Historia Salonu Muzyki i Poezji

W 1918 roku lwowiacy chwycili za broń. Orlęta, często kilkunastoletni, nieopierzeni gimnazjaliści rzucili na szaniec co mieli najcenniejsze – życie. Władze Rosji Sowieckiej skazały na zagładę cmentarz Orląt Lwowskich, przeznaczając to miejsce na wysypisko śmieci. Dzisiaj Panteonowi Orląt jest przywracany dawny blask. Oprócz chęci potrzebne są także pieniądze na odbudowę cmentarza. Ta ostatnia myśl przyświecała twórcom widowiska teatralnego „Orlętom lwowskim – Orlęta”. Spektakl przygotowała niezwykle zasłużona dla polskiego środowiska w Kanadzie wybitna aktorka Maria Nowotarska. To dzięki jej inscenizacji i reżyserii, młodzież polska studiująca w Toronto i Hamilton wzniosła się ponad przeciętność. Stała się Orlętami i tego wieczoru wcieliła się w tych, którzy osiemdziesiąt lat temu, w gimnazjalnych mundurkach walczyli o polskość Lwowa. Zachwycająca była gra tych młodych aktorów! Był to niezapomniany wieczór, pełen wzruszeń i łez. Należałoby tylko życzyć sobie i naszym czytelnikom, i całej Polonii, aby takich przedstawień w naszym środowisku było więcej. Jestem przekonana, że obecni (a sala była wypełniona po brzegi) polonijni prominenci, w tym szefowie polskich fundacji należycie ocenili wysiłek i zaangażowanie naszego – jak to ktoś po spektaklu ocenił – „brylantu i skarbu – pani Marii Nowotarskiej”. Wieczór poświęcony lwowskim Orlętom był jej wielkim osobistym sukcesem.

Orlętom polskim Orlęta, fragmenty, Zofia Kata, Związkowiec, 3 grudnia 1998

This slideshow requires JavaScript.

Pomysł spektaklu o Orlętach podsunęła mi pani Zofia Kata, której rodzina pochodzi ze Lwowa. Opowiedziała mi o uzdolnionej grupie studenckiej młodzieży z Hamilton. Umówiłam się na spotkanie, wchodzę do gościnnego domu państwa Katów, a przy stole siedzi kilka dziewcząt i tylko jeden chłopak – Filip Świrski. „Gdzie te Orlęta?” – taka była moja pierwsza myśl. Zaczęłam pracować nad scenariuszem i nagle dostałam olśnienia! Chłopcy zginęli – dziewczyny zostały. A gdzie one chodzą?

This slideshow requires JavaScript.

Na cmentarz. Następne poczynania to praca nad scenografią. Od Chóru Symfonia wypożyczyliśmy pokryte czarnym materiałem schody i na nich zostały ustawione małe krzyżyki, niektóre połamane. Dziewczęta ubrane w białe sukienki i czarne peleryny idą na cmentarz. Poprzez odpowiedni dobór poezji i odpowiednią muzykę udało się oddać ich dramat spotęgowany narracją Filipa Świrskiego. Byłam zachwycona, w jaki sposób młodzież wczuła się w swoje role, jak je przeżywała. W tym spektaklu było wiele wzruszających momentów. Jednym z nich była scena z Jurkiem Bitschanem – czternastoletnim Orlątkiem. Jurka zagrał mój wnuk, Tomek Lis. Podczas mówienia wiersza Artura Oppmana „Ja biłem się tak samo..” stał z karabinem, nagle upadł, a bandaż na jego ramieniu stał się biało–czerwony. Piękny symbol, piękny znak. Inna scena – na cmentarzu dziewczęta tańczą do muzyki Sibeliusa – jest to taniec szaleństwa, bólu i rozpaczy.

This slideshow requires JavaScript.

Widownia była wypełniona po brzegi – przyszło ponad 500 osób, z różnych środowisk, ale reagowali tak samo – ogromnym wzruszeniem. Dochód ze sprzedaży biletów został przeznaczony na odbudowę Cmentarza Orląt. Wszyscy przy spektaklu pracowali społecznie i dzięki temu udało się zebrać 8 tys. dolarów. Kilka lat później zostaliśmy zaproszeni na uroczystość otwarcia  i poświęcenia wyremontowanego Cmentarza Orląt. Pojechaliśmy pięcioswobową grupą, razem z Tomkiem. Przywieźliśmy ze sobą wieniec z flagami – polską i kanadyjską. Tomek chciał też wypełnić swoją misję – odwiedzić grób Jurka Bitschana. Jaka była jego radość, gdy po dość długich poszukiwaniach wreszcie go odnalazł.

Maria Nowotarska

Fragment książki
Beaty Gołembiowskiej
“Teatr bez granic”

This slideshow requires JavaScript.

 

Poleć:

O Autorze:

Beata Gołembiowska

Beata Gołembiowska – pisarka, autorka powieści Żółta sukienka, Malowanki na szkle, Lista Olafa, Droga do Wilenii oraz książek–albumów – W jednej walizce i Teatr bez granic. Kocha przyrodę, ceni ciszę, a w ludziach – tolerancję.

skomentuj

Home | Direct | Dashboard | About us

Unless otherwise noted our website is using photographs from FreeDigitalPhotos.net and Wikipedia under their respective licenses

Copyright © 2015. All Rights Reserved.